VA ve Watt arasındaki fark
UPS kapasitesi genellikle VA (volt-amper) ve Watt olarak verilir. Cihazların gerçek gücü Watt ile ölçülür. Bir UPS’in verebileceği güç, VA değeri ile güç faktörünün çarpımıdır: Watt = VA × güç faktörü. Güç faktörü modele göre değişir ve ürünün teknik belgesinde belirtilir.
Adım adım hesap
- Korunacak cihazların güç değerlerini (Watt) etiketlerinden okuyup toplayın.
- Toplama genellikle yüzde 20 ile 30 arasında bir güvenlik payı ekleyin.
- Bulduğunuz değeri UPS’in güç faktörüne bölerek gereken VA değerini hesaplayın.
- Hesapladığınız değerin üzerinde kapasiteli bir model seçin.
Örnek hesap
Bir bilgisayar (200 W), bir monitör (30 W), bir modem ve switch (toplam 30 W) için toplam yük 260 W’tır. Yüzde 30 pay eklenince yaklaşık 338 W elde edilir. UPS’in güç faktörü 0,6 ise 338 ÷ 0,6 ≈ 563 VA gerekir; bu durumda 600 VA veya üzeri bir model uygundur. Güç faktörü 0,9 olan bir modelde aynı yük için yaklaşık 376 VA yeterli olur.
Yedekleme süresi
UPS’in elektrik kesintisinde ne kadar süre çalışacağı akü kapasitesine ve bağlı yüke bağlıdır; yük azaldıkça süre uzar. Sunucu veya kayıt cihazı gibi cihazların düzgün kapatılması gerekiyorsa kısa bir süre de yeterli olabilir.
UPS türleri
- Offline (standby): Temel koruma sağlar; kesintide aküye geçer.
- Line-interactive: Gerilim dalgalanmalarını düzenleyebilir; ofis ve ağ cihazları için yaygındır.
- Online (çift dönüşümlü): Çıkış gücünü sürekli üretir; kritik cihazlar için tercih edilir.
Korunacak cihazların listesini ve beklediğiniz yedekleme süresini paylaşırsanız uygun kapasite birlikte hesaplanabilir.
Sıkça sorulan sorular
UPS ile stabilizatör aynı şey mi?
Hayır. Stabilizatör gerilimi düzenler ancak elektrik kesilince güç sağlamaz; UPS ise aküsüyle kesintide çalışmaya devam eder. Bazı UPS türleri ek olarak gerilim düzenleme de yapar.
UPS aküsü ne kadar dayanır?
Akü ömrü kullanım ve ortam koşullarına göre değişir. Akü değişimi gerektiğinde UPS’in marka ve modeline uygun akü seçilmelidir.
Yazıcıyı UPS’e bağlayabilir miyim?
Lazer yazıcılar ısınma sırasında yüksek güç çeker ve genellikle UPS’e bağlanmaları önerilmez; bilgisayar, modem ve switch gibi cihazları korumak daha doğrudur. Ayrıntı için yazıcının ve UPS’in kullanım kılavuzuna bakın.